Antalya'da çiftçilerin tarlada ve serada en büyük kabusu olan, ürünlerde devasa kalite kayıplarına yol açan zararlılara karşı Türk mühendislerden devrim niteliğinde bir hamle geldi. Makine mühendisi Alican İzgi ve ekibi, geliştirdikleri yerli ışık tuzağı sistemi (ecosav) ile tarımsal üretimde kimyasal ilaç kullanımını tamamen bitirmeyi başardı.
İki Çiftçinin Talebiyle Başlayan Mucize
Projenin doğuş hikayesini anlatan Alican İzgi, Antalya'daki enerji sistemleri dükkanlarına gelen iki çiftçinin tarlalarında elektrik olmadığını ve domateslerini "tuta kelebeği" (domates güvesi) vurduğunu söylemesiyle harekete geçtiklerini belirtti. Güneş paneliyle çalışan bir cihaz prototipi üreten ekip, tarladaki zararlıları yakalamayı başarınca hemen patent başvurusunda bulundu. Dünyada bu sistemin bir benzerinin sadece Hindistan'da olduğunu belirten İzgi, yerli cihazın elma iç kurdu, mantar sineği ve manas kurdu gibi pek çok zararlıda %100'e yakın başarı sağladığını açıkladı.
"Yıllardır Zehirli Mantar Yiyorduk, Şimdi İlaçsız Üretiyoruz"
Cihazın mantar üretimindeki devrimine dikkat çeken İzgi, çarpıcı bir itirafta bulundu:
"Kültür mantarı üreticilerinin başı 4 familyadan 16 çeşit mantar sineği ile belada. Bu sineklerle baş edemeyince inanılmaz derecede kimyasal ilaç atıyorlar; yani biz yıllardır aslında zehirli mantar yiyoruz. Geliştirdiğimiz ecosav cihazı sayesinde artık mantara hiç ilaç attırmadan üretim yaptırabiliyoruz. Kimyasalın verdiği zararı görmeyen mantarın kalitesi de katlandı. Bu sistemle Türkiye genelindeki tüm mantar üretimini zehirden kurtaracağız."
Dünyada Çözümü Olmayan "Manas Kurdu"nu Bitirdi
Toprağın içinde yaşayan ve ağaç köklerini yiyerek kurutan "manas kurdu" (dana burnu / katı lokma) için dünyada hiçbir kimyasal ya da biyolojik çözüm bulunmadığını ifade eden İzgi, cihazın bu döngüyü nasıl kırdığını şu sözlerle özetledi: "Bu kurtlar topraktan çıktıktan sonra uçkunlaşıp çiftleşiyor ve her biri 100 yumurta bırakıyor. Biz havada yakalayıp çiftleşmelerine izin vermeden topluyoruz. İki sene üst üste bunu yaptığımızda toprak tamamen temizleniyor."
Kritik Uygulama Kuralı: Cihazın zararlıyı çekebilmesi için ışığının mutlaka bitkinin en üst yaprak seviyesinden görülmesi gerekiyor. Bu yüzden domates seralarında fide büyüdükçe cihaz yükseltilmeli; elma bahçelerinde ise taç yaprakların üstünde kalacak şekilde 4-5 metrelik direklerin tepesine konumlandırılmalıdır.